Şile ve Urla'da İmar Durumu Nasıl Sorgulanır? Parsel, Plan ve Kırsal Alan Kontrolü

Bir arsayı satın almadan, projeye başlamadan ya da ruhsat dosyası hazırlamadan önce cevaplanması gereken ilk soru şudur: Bu parselde ne yapılabilir? Cevap parselin imar durumundadır. Bu yazıda Şile ve Urla'da imar durumunu adım adım nasıl sorgulayacağınızı ve sonuçları nasıl okuyacağınızı anlatıyoruz.

1. Ada ve parsel bilgisini bulun

Her sorgu ada ve parsel numarasıyla başlar. Bu bilgiler tapu senedinde yazar. Tapunuz elinizde değilse Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü'nün Parsel Sorgu uygulamasından (parselsorgu.tkgm.gov.tr) il, ilçe ve mahalle seçerek ya da haritadan parseli işaretleyerek ada ve parsel numarasını, yüzölçümünü ve tapu niteliğini görebilirsiniz. Mülk sahibiyseniz e-Devlet'teki tapu bilgileri sorgulamasını da kullanabilirsiniz.

2. Şile'de sorgulama

• Şile Belediyesi interaktif imar durumu: kentrehberi.sile.bel.tr adresinde mahalle, ada ve parsel seçerek parselin plan fonksiyonunu ve yapılaşma koşullarını görebilirsiniz.
• İBB e-Plan: eplan.ibb.istanbul üzerinden İstanbul Büyükşehir Belediyesi'nin onaylı planlarını ve plan notlarını sorgulayabilirsiniz.
• İBB Plan Askı: Askıdaki plan değişikliklerini ve itiraz sürelerini İBB'nin plan askı ilanlarından takip edin.
• İBB Şehir Haritası: sehirharitasi.ibb.gov.tr adresindeki "Kırsal Alanlar" katmanı, parselin kırsal yerleşik alan sınırı içinde olup olmadığını gösterir. Şile'nin 57 mahallesinde bu sınırlar İBB Meclisi'nin 14 Aralık 2022 tarihli kararıyla belirlendi.

3. Urla'da sorgulama

• Urla Belediyesi e-imar: keos.urla.bel.tr adresinden parsel bazında imar durumu ön bilgisi alabilirsiniz.
• Askıdaki planlar: Urla Belediyesi'nin imar planları sayfasında plan değişikliklerini ve itiraz sürelerini görebilirsiniz.
• Güncel plan çalışmaları: İçmeler, Altıntaş, Camiatik, Naipli ve Sıra mahallelerini kapsayan Urla 1. Etap Uygulama İmar Planı Revizyonu, Urla Belediye Meclisi'nin 10 Haziran 2025 ve İzmir Büyükşehir Belediye Meclisi'nin 15 Ağustos 2025 kararlarıyla kabul edilip 12 Eylül–13 Ekim 2025 arasında askıya çıktı. Bu mahallelerde eski plan bilgileriyle karar vermeyin.

4. Online sorgu ile resmî belge arasındaki fark

Online uygulamalar hızlı bir ön bilgi verir; ancak arsa alımı, proje ve ruhsat için belediyenin düzenlediği güncel imar durum belgesi esas alınır. Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği'nin 55. maddesine göre imar durum belgesi; dilekçe, aplikasyon krokisi ve tapu kayıt örneğiyle yapılan başvuru üzerine idarece düzenlenir. Plansız alanlarda, yani köy ve kırsal yerleşik alanlar ile iskân dışı alanlarda ise parselin hangi rejime tabi olduğunu belediyenin imar müdürlüğünden yazılı olarak teyit edin.

5. İmar durumunda neye bakmalı?

• Plan fonksiyonu: Konut, tarım, turizm, ticaret, yeşil alan…
• TAKS (taban alanı katsayısı): Zemine oturacak yapının parsel alanına oranı.
• KAKS ya da emsal: Emsale dahil toplam inşaat alanının parsel alanına oranı.
• Yükseklik ve kat adedi: Hmax ya da kat sayısı.
• Çekme mesafeleri ve yapı nizamı: Ön, yan ve arka bahçe mesafeleri; ayrık, ikiz ya da bitişik nizam.
• Plan notları: Bölgeye özgü ek kurallar; çoğu zaman en kritik bilgi buradadır.
• Diğer kısıtlar: Orman, kıyı kenar çizgisi, dere yatağı, sit ve koruma alanları.

Örneğin 1.000 m²'lik bir parselde TAKS 0,20 ve KAKS 0,40 ise zemine en fazla 200 m², toplamda en fazla 400 m² emsale dahil inşaat alanı yapılabilir. Çekme mesafeleri ve yükseklik sınırı ise bu hakkın parselde nasıl kullanılacağını belirler.

6. Sık yapılan hatalar

• Tapudaki "arsa" ibaresini imar hakkı sanmak; plan fonksiyonu farklı olabilir.
• Askıdaki plan değişikliklerini kontrol etmemek.
• Fiilî yolu imar yolu sanmak; yapılaşma için parselin kamu eline geçmiş bir yola cephesi önemlidir.
• Hisseli parselde bütün parselin haklarını tek bir hisseye aitmiş gibi değerlendirmek.

İmar durumunu birlikte okuyalım: Ada ve parsel bilgisini gönderin, parselin olanaklarını ve kısıtlarını tasarım gözüyle değerlendirelim. Köy ve kırsal alanlardaki kurallar için köy yerleşik alanı, tarla parselleri için tarlaya ev yapılır mı rehberlerimize bakabilirsiniz.

Kaynaklar

• Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği (mevzuat.gov.tr)
• Şile Belediyesi İnteraktif İmar Durumu
• İBB e-Plan Plan Durumu Sorgulama
• Urla Belediyesi e-İmar
• Urla Belediyesi İmar Planları

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır. İmar ve yapılaşma koşulları parselden parsele ve plan değişiklikleriyle zaman içinde değişir; karar vermeden önce ilgili belediyeden güncel imar durumunu almanızı öneririz.